Beth yw ILR? Esbonio Caniatâd Amhenodol i Aros

Ystyr ILR yw Indefinite Leave to Remain (Caniatâd Amhenodol i Aros). Dyma’r statws mewnfudo sy’n caniatáu i chi fyw yn y DU yn barhaol. Unwaith y bydd gennych chi ef, does dim fisa i’w adnewyddu a dim dyddiad erbyn pryd mae’n rhaid i chi adael.

Byddwch hefyd yn gweld ILR yn cael ei alw’n setlo (settlement), statws preswylydd sefydlog (settled status) neu breswyliad parhaol (permanent residence). Maen nhw i gyd yn disgrifio’r un syniad: rydych yn rhydd i aros yn y DU cyhyd ag y dymunwch.

Beth mae ILR yn caniatáu i chi ei wneud

Gyda Chaniatâd Amhenodol i Aros gallwch:

• fyw yn y DU heb derfyn amser
• gweithio mewn unrhyw swydd, neu fod yn hunangyflogedig, heb noddwr
• astudio heb fod angen fisa myfyriwr
• fel arfer gael mynediad at arian cyhoeddus, fel budd-daliadau, os ydych yn gymwys
• defnyddio’r GIG (NHS) ar yr un sail â phreswylwyr eraill
• gadael y DU a dychwelyd iddi, cyn belled nad ydych yn aros i ffwrdd yn rhy hir
• gwneud cais am ddinasyddiaeth Brydeinig, fel arfer ar ôl dal ILR am 12 mis

Nid dinasyddiaeth yw ILR

Nid yw ILR yr un peth â bod yn ddinesydd Prydeinig. Rydych yn cadw eich cenedligrwydd a’ch pasbort presennol, ni allwch gael pasbort Prydeinig, ac ni allwch bleidleisio mewn etholiadau cyffredinol oni bai eich bod yn ddinesydd cymwys o’r Gymanwlad neu Iwerddon. Darllenwch ein canllaw i ILR neu ddinasyddiaeth Brydeinig i gael y gymhariaeth lawn.

Pwy all wneud cais am ILR?

Fel arfer mae pobl yn gymwys i gael ILR ar ôl byw yn y DU yn gyfreithlon am nifer penodol o flynyddoedd ar lwybr cymwys. Mae llwybrau cyffredin yn cynnwys:

• Fisâu gwaith, fel y fisa Gweithiwr Medrus (Skilled Worker)
• Fisâu teulu, fel partner neu riant rhywun sydd wedi setlo yn y DU
• Preswylio hir, ar ôl 10 mlynedd o breswylio cyfreithlon di-dor
• Llwybrau eraill, fel rhai llwybrau Global Talent, Innovator Founder a llwybrau dyngarol

Mae’r cyfnod cymhwyso yn dibynnu ar eich llwybr. Mae’r llywodraeth wedi cynnig ei ymestyn i lawer o bobl drwy fodel “setlo wedi’i ennill” (earned settlement), felly gwiriwch y rheolau sy’n berthnasol i chi ar GOV.UK. Mae gan ein canllaw i ofynion ILR restr wirio lawn.

Profion sydd eu hangen arnoch ar gyfer ILR

Mae angen i’r rhan fwyaf o ymgeiswyr rhwng 18 a 65 oed:

1. Lwyddo ym mhrawf Life in the UK. Dyma’r “prawf ILR”: 24 cwestiwn amlddewis am hanes, diwylliant, traddodiadau a llywodraeth Prydain. Gweler ein canllaw i’r prawf ILR.
2. Bodloni’r gofyniad iaith Saesneg, fel arfer drwy lwyddo mewn prawf Saesneg cymeradwy ar y lefel ofynnol neu fod â gradd a addysgwyd yn Saesneg. Gweler y gofyniad Saesneg ar gyfer ILR.

Rydych yn llwyddo ym mhrawf Life in the UK unwaith. Mae’r un llwyddiant yn cyfrif yn nes ymlaen pan fyddwch yn gwneud cais am ddinasyddiaeth.

Sut i wneud cais am ILR

Rydych yn gwneud cais i’r Swyddfa Gartref ar-lein, fel arfer o’r tu mewn i’r DU, ac yn talu ffi gwneud cais. Fel arfer bydd angen i chi:

• llenwi’r cais ar-lein ar gyfer eich llwybr
• talu’r ffi (sawl mil o bunnoedd y person)
• rhoi eich olion bysedd a’ch llun, neu ddefnyddio’r ap adnabod os yw’n cael ei gynnig
• darparu tystiolaeth fel cyfeirnod eich prawf Life in the UK, canlyniad eich prawf Saesneg, a phrawf o breswylio ac absenoldebau

Fel arfer mae penderfyniadau’n cymryd hyd at 6 mis, gyda gwasanaethau blaenoriaeth cyflymach ar gael ar rai llwybrau am ffi ychwanegol.

Sut i golli ILR

Mae ILR yn barhaol, ond gall ddod i ben. Os ydych yn byw y tu allan i’r DU am fwy na 2 flynedd yn olynol, fel arfer daw eich ILR i ben, er efallai y gallwch wneud cais i ddychwelyd fel preswylydd sy’n dychwelyd. Gellir ei ddirymu hefyd mewn rhai amgylchiadau, fel troseddu difrifol neu dwyll.

Y cam cyntaf: prawf Life in the UK

Mae’r rhan fwyaf o bobl yn dechrau paratoi am ILR gyda phrawf Life in the UK, oherwydd mae angen y llwyddiant arnoch cyn i chi wneud cais. Rhowch gynnig ar sampl o brawf ffug Life in the UK i weld lle rydych chi arni.